ZERO DE CONDUITE: PAARDEN

3 shooting4-1600x900.jpg

Zéro de conduite is een excentriek POPprogramma op Radio Centraal in Antwerpen. Elke eerste zaterdag van de maand, van 6 tot 8 ’s avonds. Een muzikaal evenement voor anderhalve man en een paardenkop. Uniek in het zich steeds verder uitstrekkende universum. Stem af op 106.7 FM.
Je kunt Zéro via streaming beluisteren. Hier vind je meer informatie over de radio.

Vanavond worden we paardenfluisteraars, paardenluisteraars, paardendieven, Lonesome Cowboys, Lone Riders, Lucky Lukes (met Jolly Jumper, het snelste paard van het Wilde Westen). We herinneren ons de postkoets, de pony express, The Searchers, Bonanza, Fury, The Shooting (met de allermooiste paarden op film). Westerns! De boeken van Cormac McCarthy, waaronder All the Pretty Horses. Hobbelpaardjes, kermispaarden, pony’s, Wild Horses of Fire van Sergej Parajanov, de Hoetsoelen… En ook deze paragraaf van Jonathan Swifts ‘Gulliver’s Travels’ schiet ons te binnen:

“In speaking, they pronounce through the nose and throat, and their language approaches nearest to the High Dutch of Germany, of any I know in Europe; but is much more graceful and significant. The Emperor Charles V made almost the same observation, when he said, that if he were to speak to his horse, it should be in High Dutch.”

En vooral luisteren we vanavond naar paardenliederen.

Veel luisterplezier!

1 Tuvans_Horse_riding.jpg

Happy Trails – The Good Life – Roy Rogers & Dale Evans With Frank Worth & His Orchestra – Dale Evans

Red River Valley – Fifty Miles To Travel – The Delmore Brothers – Traditional

High Noon (Do Not Forsake Me) – High Noon OST – Tex Ritter – Dimitri Tiomkin, Ned Washington

Blue Moon – Sunrise – Elvis Presley – Richard Rogers, Lorenz Hart

Two White Horses In A Line – The Songsters Tradition: Before The Blues – Joe Evans & Arthur McClain

My Old Horse Died – His Folkways Years 1963-1968 – Dock Boggs – Traditional

Six White Horses – The Harrow & The Harvest – Gillian Welch – Rawlings, Welch

Ballad Of A Runaway Horse – Cowgirl’s Prayer – Emmylou Harris – Leonard Cohen [Ballad of the Absent Mare]

She Loves To Ride Horses – The Dark – Guy Clark – Guy Clark, Keith Sykes

Pinto Pony – Jack-Knife Gypsy – Paul Siebel – Paul Siebel

One Way Rider – Rockabilly Blues – Johnny Cash & June Carter Cash – Rodney Crowell

Rider In The Rain – Little Criminals – Randy Newman – Randy Newman

A Horse In The Country – Blackeyed Man – Cowboy Junkies – Michael Timmins

Silver Stallion – Jukebox – Cat Power – Lee Clayton

1 catpower jukebox.jpg

All The Pretty Horses – Selections from Road Atlas 1998-2011 – Calexico – Traditional arranged by J. Burns

Death Rides A White Horse – Black Pudding – Mark Lanegan & Duke Garwood – Mark Lanegan & Duke Garwood

Pony – Mule Variations – Tom Waits – Tom Waits

Jenny’s Got A Pony – The Neighborhood – Los Lobos – David Hidalgo, Louie Pérez

New Pony – Street Legal – Bob Dylan – Bob Dylan

Long Grey Mare – Peter Green’s Fleetwood Mac – Fleetwood Mac – Peter Green

Pony Blues – Living the Blues – Canned Heat – Traditional arr. Canned Heat

Pony Boy – Brothers And Sisters – The Allman Brothers Band – Richard Betts

Chestnut Mare – (Untitled) – The Byrds – Roger McGuinn, Jacques Levy

Ridge Rider – Judee Sill’s First Album – Judee Sill – Judee Sill

White Horse – Case History – Kevin Coyne – Kevin Coyne

Broken Horse – Explosions in the Glass Palace – The Rain Parade – Stephen Roback

Horse Out in the Rain – 20 Granite Creek – Moby Grape – Peter Lewis

Horse Head Fiddle – Folklore – 16 Horsepower – Traditional

For the Horse, Etc. – Sundowner – Steve Gunn – Steve Gunn

Horses In My Dreams – Stories From The City, Stories From The Sea – PJ Harvey – PJ Harvey

Horses – Greatest Palace Music – Bonnie “Prince” Billy – Brendan Croker, Jon Langford, Sally Timms

cowboy junkies.jpg

Bonus Tracks:

Silver Rider – The Great Destroyer – Low – Alan Sparhawk, Mimi Parker, Zak Sally

Let Me See The Colts – A River Ain’t Too Much To Love – Smog – Bill Callahan

Horses – American Dreamer – Frankie Lee – Frankie Lee

Wild Horses – Sticky Fingers – The Rolling Stones – Mick Jagger, Keith Richards

God’s Wing’ed Horse (Featuring Julie Miller) – The Majestic Silver Strings – Buddy Miller – Bill Frisell

Horses – Chinatown – The Be Good Tanyas – The Be Good Tanyas

The Long Riders – The Long Riders: Original Motion Picture Soundtrack – Ry Cooder – Ry Cooder

The Horses – Duchess Of Coolsville: An Anthology – Rickie Lee Jones – Rickie Lee Jones, Walter Becker

Happy Trails – Happy Trails – Quicksilver Messenger Service – Traditional

Horses – Horses – Patti Smith – Patti Smith

searchers3.jpg

Research, presentatie en techniek: Martin Pulaski

WORLD’S END

kiefer_goldhair.jpg

Voor Patti Smith en PJ Harvey

Paarden in dromen, zoogdieren die ons dienden tot niets, nergens toe leidden – wij van troebel water en schaduwgebieden afgedaald naar lagere regionen van de kou. In zones van beheersing door fantomen en hun pijnstillingen bedwelmd. Dwergen jagen op wolven, met revolvers te groot voor hun handklappende handjes.

Alles gaat verstand te boven als het weg wordt gefluisterd, als het onbezongen blijft, van zinnen verstoken. Maar op een laat uur onderweg naar het einde, wegen woorden geen ons . Als bij doven en blinden vuurwerk blaft en waakhonden in hun witte kooien angstig zwijgen. Maretak, nachtegaal, ‘n zestal witte hengsten, geboortegejubel, doodsbedlinnen.

Nergens is het woord, voortaan, ook als je zwerft op een vlotte melodie naar wat opnieuw beginnen moet. Pas als je herhaalt kun je vergeten:  de dierenriem en wat je van oudsher bepaalde. Je driften, lusteloosheid, je verontreinigingen. Stekels altijd overeind, een filosoof van de twijfel. Een filosoof die liever het aambeeld verzwijgt waar de hamer op hamert.

De daver op het lijf in je eigen haard en boezem. De aarde opgeteld, grashalmen, zand, graankorrels, zorgenkinderen. De som gelijk aan zero grond, nul ademkristal, van generlei waarde. Afgerond staat netjes in een jurk van gewapend metaal.

Met baarden staan mannen de laatste vrouwen op te wachten tot ze vergeten waar hun mond is en hun uitingen, zich zelfs verslikken in hun wolfachtige fonemen.

Verminkte paarden leiden tot niets. Tot niets van enige waarde. Of ze galopperen tot World’s End,  waar evenmin iets in het oog springt, tenzij een dronken horizon, zwaar van verzopen schipperskinderen. Nee. Alleen niets, en geen troost voor jankende beesten, geen troost voor gewervelde en ongewervelde dieren. Niets dan een hongerig Europa hongerig naar niets.

Maar daar staan jouw paarden te grazen, hongerig naar jou. Wie zal na die dagen van afdalen je schapen hoeden, met ganzen spelen en uit je boezem de adder wegrukken, zijn gif opzuigen? Wie zal een levenslied, een doodslied voor je zingen? Wie zal die lijkwade van zich afschudden, en brullen, gedaan met slapen, gedaan met al dat gedoe. Het is tijd. Of is het geen tijd, misschien. Komen wij al te laat?

 

VLUCHT VIA HET WESTEN


man_of_the_west_1958_1

Een sterke man trekt hun paarden door de rivier, door het dal, door woestenij, lava. Van het Zuiden naar het Noorden.

(De nacht valt. Een uitgeputte slavin. Van fluweel de donkere rozen: niet langer dromen van bloed en pijn.)

Weken, maanden voordien viel hij in de schaduw neer van een magere vrouw. Ik heb nu genoeg geleden, zei ze. Neem me, neem me met je mee.

Op de oever, niet ver van het vee, werden zij bruid en bruidegom, de sterren vlak bij hun ogen. De sterren vlak bij hun mond.

(Daarop moeten zij vluchten. De geschiedenis in.)

Als zij zich met zijn haren, met zijn geslacht heeft getooid en ingestreken met zijn bloed en ingestreken met zijn faeces valt zij de vijandige stad binnen, waar hij door allen werd geminacht.

Ik kom voor mijn kroon, zegt ze. Ik kom voor zijn kroon, zegt ze. Met mijn schadeclaims brand ik jullie stad af.  Jullie hebben nog een uur om van elkaar af te zien. Jullie hebben nog een uur om elkaar te doden.

Daarna heers ik over jullie ruïnes tot er geen einde meer is, onzichtbaar de maan en de sterren.

Ω

Afbeelding uit Man Of The West, Anthony Mann.

MY KINGDOM FOR A HORSE

paarden,westerns,films,horse operas,helden,boeven,neerharen,foto,martin pulaski,film,sofia coppola,ang lee,cinema,bioscopen,jeugd,familie

Gisteravond zat ik naar ‘Marie-Antoinette’ van Sofia Coppola te kijken, een veel minder geslaagde film dan haar ‘Lost In Translation’. Maar toch loont hij de moeite omdat de kostuums, de kapsels en de taarten zo mooi en kleurrijk zijn. Er komen ook verbluffende koetsen in voor, en Kirsten Dunsts en paarden. Bij het zien van die paarden herinnerde ik mij de paarden van eergisteren in ‘Brokeback Mountain’ van Ang Lee, een sentimenteel liefdesdrama in pittoreske landschappen, en besefte ik opeens dat ik al honderden, duizenden, misschien wel miljoenen paarden heb gezien in mijn leven. Weinig paarden in de werkelijkheid, veel paarden in films.

Al van toen ik nog een kleine jongen was ben ik dol op westerns. Als mijn ouders mij en mijn broer meenamen naar de bioscoop kon ik echt een driftkop worden als ik mijn zin niet kreeg: in de krant had ik gezien dat in de Astra of de Kinox ‘Geronimo’ of ‘Shane’ (met mijn jeugdheld Alan Ladd) op het programma stond, en niets of niemand kon me tegenhouden, die film moest ik zien. Meer dan eens gebeurde het dat ons gezinnetje zich opsplitste in twee partijen: mijn vader en mijn broer – die zes jaar ouder is – kozen voor een oorlogsfilm en mijn moeder ging met mij naar een cowboyfilm, zoals wij dat noemden. In al die films kwamen grote aantallen paarden voor, wilde paarden, getemde paarden, uitgeputte paarden, paarden die doodgeschoten moesten worden. De Indianen reden meestal op ongezadelde paarden, bij de blanke helden was het zadel eer soort van fetisj. Een typische scène in een western is dat een held die pas aangekomen is in een vijandig stadje,  op de proef wordt gesteld door hem een wild paard te laten berijden. Hij moet tonen dat hij het paard kan temmen, en zo laten zien dat hij een echte man is. Als hij dat niet kan is hij waarschijnlijk een schurk.

paarden,westerns,films,horse operas,helden,boeven,neerharen,foto,martin pulaski,film,sofia coppola,ang lee,cinema,bioscopen,jeugd,familie

Heel af en toe wordt het paard even belangrijk, even sterk van karakter, en veel mooier dan de held of de boef. Dan zien we het paard met ogen die de onze niet zijn, maar die van de camera die objectief lijkt te registreren hoe het paard zich in de wereld bevindt. Het paard krijgt als het ware een stem en een bestemming, ook al spreekt het niet, want dat zou belachelijk zijn. (Over de stem heb ik het eerder al gehad maar ik kom er de volgende dagen zeker nog op terug.) De bestemming van het paard, denken we dan, is niet de slaaf te zijn van de mens, niet voor een kar gespannen te worden, maar vrij rond te draven en galopperen in ongeschonden natuur. In de zeer miskende film ‘The Shooting’ van Monte Hellman zien we dergelijke paarden. Een ander voorbeeld is ‘Vlammende paarden’ van Sergej Paradjanov.

paarden,westerns,films,horse operas,helden,boeven,neerharen,foto,martin pulaski,film,sofia coppola,ang lee,cinema,bioscopen,jeugd,familie

Als kleine jongen trokken paarden mij aan, maar ik was er tegelijk ook bang voor. Ooit had een paard mijn hond verwond, zo erg dat ik vreesde voor zijn dood. Zo wist ik dat paarden gevaarlijk kunnen zijn. Toch ging ik de paarden in de weiden aan het kanaal in Neerharen vaak klontjes suiker geven. En ook nu nog, als ik op reis ben, zie ik soms paarden langs de weg en hoop ik dat ze op me toe komen, mij als het ware komen begroeten en verwelkomen in hun wereld. En meestal gebeurt dat ook, want paarden kennen de waarde van genade.

Er zijn ook veel schitterende songs gemaakt over paarden, maar dat is een ander verhaal voor een andere keer. Ik wil de paardenvleeseters niet met een al te groot schuldgevoel opzadelen.